Testen zijn onzin

03 november 2009

Ik heb het hier over persoonlijkheidstesten, loopbaantesten, talenttesten, drijfverentesten, stresstesten, burnouttesten, competentietesten, ondernemerstesten, relatietesten, cultuurtesten, managerstesten, conflicthanteringtesten, balanstesten, beroepskeuzetesten, motivatietesten, sollicitatietesten, leerstijlentesten enzovoort.

Al deze testen zijn wellicht leuk om te doen, maar dat geldt ook voor numerologie en astrologie. De testuitslag duwt je zonder pardon in een richting en zet je weg in een hokje. Statistieken losgelaten op unieke mensen zijn allerminst betrouwbaar en vaak ben jij de uitzondering op de regel. Ondertussen leef jij naar de uitslag, al is het maar onbewust.

Een testrapport zegt dat jij niet geschikt bent voor de zorg, dus solliciteer je maar niet op vacatures in de zorgsector? Een kind wil ontzettend graag naar de Havo maar is getest voor het VMBO, leg je dat zomaar naast je neer? De relatietest zet vraagtekens bij die partner, wordt dat het uitgangspunt om met elkaar in discussie te gaan?

Er kleven behoorlijk wat nadelen aan testen, die vaak onderschat worden.

Wat is de kwaliteit van die test? De ene test is de andere niet. Sommige testen zijn door teams van psychologen en wetenschappers samengesteld. Deze testen, die tientallen jaren in gebruik zijn en continu bijgesteld, geven een redelijk beeld. Andere testen zijn door amateurs in elkaar geflanst. Gezien de populariteit van testen en de commerciële drive zijn te veel testen gewoon troep.

Hoe goed heb jij die test ingevuld? Van belang is dat je de vragen juist interpreteert. Daarnaast moet je de vragen naar waarheid beantwoorden voor een bepaalde context. Mensen zijn geneigd sociaal gewenste antwoorden te geven, of antwoorden die wel zullen leiden tot een gewenst testresultaat. Betrouwbaarheid is dan ver te zoeken. En was je fit en helder van geest?

Hoelang heb je iets aan een testuitslag? Een test is een momentopname, de houdbaarheidsdatum is zeer snel verstreken. Ben jij na een half jaar nog dezelfde persoon? Veel verschillende factoren in jouw omgeving spelen een rol bij het beantwoorden van de vragen. Die factoren zijn morgen anders, maar de testuitslag staat vast.

Alleen middelmatige begeleiders hebben een testrapport nodig als leidraad voor het gesprek.

Je mag ernstig twijfelen aan de waarde van een test. Maar zijn er dan ook voordelen? Heb je misschien soms wel iets aan een test? Tja, er bestaan vast kwalitatief goede testen die enig inzicht kunnen geven en een vertrekpunt kunnen zijn voor begeleiding. Maar een goede begeleider moet in een aantal gesprekken vrij makkelijk een dieper inzicht kunnen geven.

Dat scheelt een dure test van al gauw honderden tot over de duizend euro. Of… jij moet iemand zijn die niet zo snel iets aanneemt van een ander, maar wel van een papieren testrapport. In dat geval heb jij de test nodig om in beweging te komen. Pas dan op, dat je niet leest wat je wilt lezen. Geef je begeleider een kans om te nuanceren en bij te sturen.

Heb je er wel eens aan gedacht om gewoon feedback te vragen aan meer ervaren personen in je omgeving? Of een goed gesprek met mensen uit je omgeving die jij als zeer kritisch ervaart? Deze mensen ontmoeten kun je namelijk altijd in je leven, dus als je daarmee leert omgaan heb je altijd een spiegel bij de hand. Een spiegel die jij zelf vasthoudt.