28 september 2009
“Stress is een vorm van spanning die in het lichaam van mensen of dieren optreedt als reactie op externe prikkels en die gevolgd wordt door een bepaald patroon van fysiologische reacties.” [bron: wikipedia]
Bovenstaande definitie toont dat de term stress een ruim begrip is. Stress is een vorm van spanning. Deze spanning kan positief en negatief zijn. Positieve stress is de spanning die je bijvoorbeeld moet hebben voorafgaand aan een sportfinale. Negatieve stress is bijvoorbeeld dichtklappen wanneer je wilt spreken in het openbaar.
Stress treedt op in het lichaam na prikkels van buitenaf. Er is onderscheid tussen de stressor (de prikkel die stress veroorzaakt), en de stressrespons (de reactie op de stressor). De stressor is bijvoorbeeld de mededeling dat jij je straks moet voorstellen in de groep. De stressrespons is dan bijvoorbeeld het zweet wat in je handen gaat staan.
Alle normale gezonde mensen hebben stress en dat is maar goed ook. Stel je voor dat je niet zou reageren wanneer er een bus in volle vaart op je af komt bij het oversteken. Toch kan stress ook zeer lastig zijn, namelijk wanneer je vaak of zelfs continu stress ervaart. Zondagavond je niet lekker voelen, omdat je maandagochtend weer naar het werk moet.
Mensen hanteren verschillende methoden om met stress om te kunnen gaan, dit wordt coping genoemd. Er zijn vier copingstijlen (omgaan met stress):
- harder gaan werken
- kop in het zand steken
- iets anders gaan doen
- hulp vragen
Naarmate je meer van deze stijlen bewust kan toepassen neemt je stress af. Ik heb zelf zeer stressvolle perioden gehad in mijn leven en op het werk. Ik heb geleerd stress (en burnout) verschijnselen in een vroeger stadium te herkennen.
Begrijpen hoe stress werkt en hoe het bij jou werkt, geeft je handvatten om beter met stress om te gaan. Met de juiste begeleiding kun je door middel van praktische oefeningen in een veilige omgeving je stress ‘overwinnen’. Belangrijk is dat je ook onderzoekt waarom je stress ervaart, waarom in die situatie en wanneer niet.