08 september 2009
Online verslavingen bestaan niet? Althans, nog niet officieel. Natuurlijk besteden nogal wat mensen veel tijd aan gamen, chatten en nieuwsgroepen, maar er is nog geen wetenschappelijk bewijs, dat dit gedrag kan duiden op een verslaving. Laten we eens kijken naar een definitie van verslaving (bron: wikipedia).
“Verslaving is een toestand waarin een persoon fysiek en/of mentaal van een gewoonte of stof afhankelijk is, zodanig dat hij/zij deze gewoonte of stof niet, of heel moeilijk los kan laten. Het gedrag van de persoon is voornamelijk gericht op het verkrijgen en innemen van het middel, of het handelen naar de gewoonte, ten koste van de meeste andere activiteiten. Als het lichaam deze stof of gewoonte dan moet loslaten kunnen er ernstige ontwenningsverschijnselen optreden bij deze persoon.”
Gevoelsmatig kun je zeggen dat sommige mensen toch echt wel verslaafd zijn aan bijvoorbeeld hun (online) game. Maar zonder objectieve criteria is gedrag lastig te beoordelen. Gedrag vindt plaats in een context, dus is oordelen een complexe aangelegenheid.
Stel dat iemand iedere avond boeken leest, van zeven tot twaalf uur. Is die persoon verslaafd? Stel dat iemand alle weekenden aan de auto zit te sleutelen. Is die persoon verslaafd? Stel dat iemand de hele dag de televisie heeft aanstaan. Is die persoon dan verslaafd?
Het lijkt te gaan of het erg is dat iemand veel tijd besteedt aan de activiteit. Is het erg voor de persoon zelf? Is het erg voor de omgeving van die persoon? Vaak stoort juist iemand uit de omgeving zich aan het gedrag van degene die ‘de verslaving zou hebben’. Wie kan eigenlijk beoordelen of iemand verslaafd is?
En wat heeft ‘de verslaafde’ aan zo’n oordeel, als deze dit niet zelf oordeelt? Voor ‘de verslaafde’ is het oordeel pas werkelijkheid en waarheid, als een verslaving herkent en erkent wordt door deze ‘verslaafde’ zelf. Dan pas is er bereidheid om er iets aan te gaan doen. Om weer balans te krijgen in het leven.
Excessief gamen, eindeloos chatten, onderdompelen in nieuwsgroepen, als een bij werken in hyves, zoveel mogelijk blogs lezen en erin posten, online zijn is leven. Als je denkt dat iemand verslaafd is en je wilt deze persoon helpen, verdiep je dan eerst eens in de activiteit en beschouw de persoon in de gehele context.
Msn is niet alleen maar chatten en je tijd verdoen. World of Warcraft is niet zomaar een spelletje zonder dat je er wat van leert. Meedoen in discussies op internet is niet nutteloos. Online zijn is inmiddels een onderdeel van het leven geworden. Dit gaat niet meer weg en het wordt alleen maar meer.
Je relatie opbreken, je werk verliezen, je gezondheid geweld aan doen, je leven in dienst stellen van je hobby, is dat je bedoeling? Zover ben jij er nog niet aan toe, nee, natuurlijk niet, jij niet, jij weet de grens. Welke grens? Hoe ver glijd jij door? Waar zit jou stop? Overzie jij nog jezelf?
Online verslavingen bestaan. Er is nog geen wetenschappelijk bewijs, behandeling wordt nog niet vergoed door de ziektekostenverzekeringen. Het is een nieuw terrein en heeft te maken met onze cultuur en samenleving. Het is complex en er is geen standaard oplossing. Velen roepen, wie heeft gelijk?
Een tip voor de praktijk van alledag: Vraag een deskundige gesprekspartner om een opening te creëren. Een ‘oudste’ in de familie, de huisarts, een mentor op het werk, een counselor of coach, de psycholoog of therapeut. En onthoudt: Je helpt een ander het beste, wanneer je deze de ruimte geeft zichzelf te helpen.




